Jaka bielizna termoaktywna? Jak świadomie wybrać pierwszą warstwę i nie popełnić podstawowych błędów

Jak działa bielizna termoaktywna i dlaczego jest tak ważna?

Z technicznego punktu widzenia wszystko sprowadza się do zarządzania wilgocią przy powierzchni skóry.

Podczas każdej aktywności fizycznej organizm produkuje pot. Problem zaczyna się wtedy, gdy wilgoć zbyt długo pozostaje przy ciele. Wtedy:

• spada komfort cieplny,

• pojawia się uczucie chłodu,

• rośnie ryzyko wychłodzenia,

• a przy dłuższym wysiłku także podrażnień.

Dlatego zadaniem bielizny termoaktywnej nie jest „grzanie”, tylko:

• odprowadzanie wilgoci,

• utrzymanie suchej skóry,

• stabilizacja mikroklimatu przy ciele.

Dobrze dobrana odzież termoaktywna działa jak druga skóra – nie czujesz jej, ale czujesz różnicę.

Bielizna termoaktywna a bielizna termiczna – to nie to samo

To jeden z częstszych błędów. Wiele osób używa tych pojęć zamiennie, a różni bielizna termoaktywna i termiczna dość istotnie.

Bielizna termoaktywna:

• skupia się na odprowadzaniu potu,

• zapewnia komfort termiczny w ruchu,

• działa najlepiej podczas wysiłku.

Pamiętaj: Żeby nie zmarznąć musisz uniknąć przegrzania!

Bielizna termiczna:

• skupia się na izolacji cieplnej,

• ma za zadanie utrzymanie ciepła,

• lepiej sprawdza się przy mniejszej lub zerowej aktywności w niskich temperaturach.

W praktyce?
Jeśli planujesz trekking, hiking, skitouring czy bieganie – wybierasz bieliznę termoaktywną. Jeśli jednak szukasz bielizny do długotrwałego stania w miejscu i narażania się działanie niskich temperatur – wtedy odzież termiczna jak najbardziej będzie mieć sens.

Bielizna termoaktywna a bielizna termiczna – to nie to samo

To jeden z częstszych błędów. Wiele osób używa tych pojęć zamiennie, a różni bielizna termoaktywna i termiczna dość istotnie.

Bielizna termoaktywna:

• skupia się na odprowadzaniu potu,

• zapewnia komfort termiczny w ruchu,

• działa najlepiej podczas wysiłku.

Pamiętaj: Żeby nie zmarznąć musisz uniknąć przegrzania!

Bielizna termiczna:

• skupia się na izolacji cieplnej,

• ma za zadanie utrzymanie ciepła,

• lepiej sprawdza się przy mniejszej lub zerowej aktywności w niskich temperaturach.

W praktyce?
Jeśli planujesz trekking, hiking, skitouring czy bieganie – wybierasz bieliznę termoaktywną. Jeśli jednak szukasz bielizny do długotrwałego stania w miejscu i narażania się działanie niskich temperatur – wtedy odzież termiczna jak najbardziej będzie mieć sens.

Dlaczego bawełna to najgorszy możliwy wybór do aktywności

Tu nie ma miejsca na kompromisy. Bawełna podczas wzmożonej aktywności:

• chłonie wilgoć, ale nie nadąża z jej odprowadzaniem,

• długo schnie,

• powoduje szybkie wychłodzenie organizmu,

• przy intensywnym wysiłku zaczyna powodować dyskomfort.

Efekt? Mokra koszulka = spadek temperatury = ryzyko wychłodzenia.

Dlatego jeśli chcesz nosić bieliznę termoaktywną świadomie, pierwsza zasada brzmi:
Zostaw bawełnę w plecaku lub w samochodzie. Ta świetnie sprawdzi się jako przyjemna, sucha warstwa do założenia po aktywności.

Jeśli natomiast Twoja aktywność nie jest szczególnie wymagająca, np. mówimy o użytku codziennym, wybór koszulek bawełnianych jest jak najbardziej uzasadniony ze względu na przyjemność w dotyku tego materiału. Warto jednak wybierać produkty wysokiej jakości. Na rynku możemy również znaleźć bawełniane koszulki z dodatkiem naturalnego materiału Tencel o właściwościach chłodzących i antybakteryjnych.

Materiały – syntetyki czy wełna merino?

To moment, w którym nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Wszystko zależy od:

• rodzaju aktywności,

• intensywności,

• warunków atmosferycznych.

Włókna syntetyczne – maksymalna wydajność

Nowoczesna odzież termoaktywna z odpowiednio dobranych włókien syntetycznych:

• bardzo szybko odprowadza pot,

• błyskawicznie schnie,

• jest lekka i wytrzymała,

• dobrze sprawdza się przy intensywnym wysiłku.

Minusem może być szybsze powstawanie nieprzyjemnych zapachów, choć dziś często ograniczają to technologie antybakteryjne, oraz mniej przyjemna struktura materiału (choć i tu wiele zależe od dobranych materiałów i technologii produkcji).

Syntetyczna bielizna termoaktywna świetnie sprawdza się podczas:

• biegania,

• szybkich podejść,

• intensywnych treningów.

Wełna merino – stabilność i komfort

Z kolei wełna merino działa inaczej. W odprowadzaniu wilgoci nie jest najszybsza, ale:

• zapewnia doskonałą izolację cieplną (tym wyższa, im wyższa gramatura materiału),

• działa nawet gdy jest wilgotna,

• posiada naturalne właściwości antybakteryjne,

• ogranicza powstawanie nieprzyjemnych zapachów,

• daje wysoki poziom komfortu termicznego.

Dzięki strukturze włókien wełny merynosów, materiał:

• absorbuje wilgoć do środka włókna,

• ale nie daje uczucia mokrej powierzchni skóry.

To sprawia, że wełna merino lepiej radzi sobie w zmiennych warunkach i przy przerwach w ruchu. Można powiedzieć, że wełna pozwala organizmowi o wiele lepiej adaptować się do zmiennych warunków. Podczas długich wycieczek, w szczególności o bardziej rekreacyjnym niż sportowym charakterze, w zmiennych warunkach pogodowych, plusy płynące z wełny merynosów są nie do opisania. Warto jednak zwrócić uwagę na to, aby nie wybrać zbyt dużej gramatury oraz zwrócić uwagę na grubość pojedynczego włókna. Zbyt grube włókna mogą dawać nieprzyjemny efekt drapania, natomiast zbyt gruba bielizna może doprowadzić do przegrzewania i braku możliwości dopasowania grubości warstw.

Salewa i technologia Responsive – czy to faktycznie działa?

Warto tu zatrzymać się na chwilę, bo to jeden z ciekawszych kierunków rozwoju.

W produktach marki Salewa stosowana jest technologia Responsive, oparta na minerałach wplecionych w włókna. Ich zadaniem jest:

• pochłanianie energii cieplnej emitowanej przez ciało,

• a następnie jej oddawanie w postaci promieniowania podczerwonego (FIR).

W praktyce oznacza to:

• wsparcie termoregulacji,

• poprawę komfortu cieplnego,

• potencjalnie lepszą regenerację mięśni.

Czy to działa?
Nie jest to „magia”, ale realne zjawisko fizyczne. Efekt nie zastąpi dobrej konstrukcji materiału, ale w połączeniu z wełną merino daje bardzo dopracowaną pierwszą warstwę.

I właśnie dlatego tego typu rozwiązania mają sens – jako uzupełnienie, nie jako główny argument.

Odkryj męską bieliznę termoaktywną Salewa tutaj!
Odkryj damską bieliznę termoaktywną Salewa tutaj!

Gramatura i grubość – czyli kiedy cienka, a kiedy gruba bielizna

To jeden z najbardziej niedocenianych aspektów.

Cienka bielizna termoaktywna to:

• maksymalne odprowadzanie wilgoci,

• minimalna izolacja,

• idealna do aktywności.

Średnia:

• kompromis między oddychalnością a ciepłem,

• najbardziej uniwersalna podczas aktywności w niskich temperaturach.

Gruba bielizna termiczna:

• lepsza izolacja termiczna,

• gorsze odprowadzanie potu,

• dobra podczas braku aktywności i w bardzo niskich temperaturach.

Nie ma jednego zestawu „na wszystko”.
W praktyce osoby aktywne mają kilka kompletów. Pamiętaj jednak, że głównym zadaniem bielizny nie powinna być izolacja termiczna, a zadbanie o odpowiedni mikroklimat przy ciele. Za izolację odpowiadać będzie middle layer oraz izolator dodatkowy (syntetyczny, wełniany lub puchowy), który podczas aktywności będziesz ze sobą nosić w plecaku i po który sięgniesz podczas postoju, trawersowania na odsłoniętej przestrzeni czy wszędzie tam, gdzie będzie to konieczne.

Więcej na ten temat przeczytasz w naszym artykule o ubiorze warstwowym.

Dopasowanie – druga skóra, ale bez przesady

Dobra koszulka termoaktywna:

• przylega do ciała,

• nie tworzy fałd,

• nie ogranicza ruchów.

Co się dzieje, kiedy bielizna jest zbyt luźna?

Zbyt luźna bielizna pogarsza odprowadzanie wilgoci (choć nie zawsze jest to wadą). Podczas dłuższych wyjść górskich, szczególnie w nieprzewidywalnych warunkach pogodowych, wybór bielizny dopasowanej niesie ze sobą jednak zdecydowanie więcej plusów. Bielizna bowiem działa na zasadzie kapilarnej – jeśli nie będzie przylegać do ciała, wilgoć nie będzie w stanie szybko w nią wniknąć, co z kolei przedłuży czas jej odprowadzenia na zewnętrzną stronę odzieży i odpowiedniego odparowania. Zbyt długie pozostawanie wilgoci na ciele wiązać się będzie z odczuwaniem chłodu i wilgoci wynikających z jej gromadzenia się między skórą a ubraniem.

Zbyt luźna odzież w konsekwencji pozwoli na swobodniejszy przepływ powietrza bezpośrednio przy ciele, co znacząco obniży izolację termiczną.

I ostatnie: zbyt luźna bielizna gorzej będzie „współpracować” z kolejnymi warstwami odzieży, generując ryzyko zwijania się, uciskania i gorszego układania pod dopasowanym middle layerem.

Dwa ostatnie aspekty nie zawsze będą jednak minusem. Podczas treningów biegowych lub speed hikingowych, szczególnie w niezbyt niskich temperaturach, kiedy i tak działać będziemy tylko w jednej warstwie, wybór luźnej koszulki może być jak najbardziej uzasadniony i nieść wraz z sobą o wiele więcej plusów. Z uwagi na to, że będzie to jedyna warstwa, nic nie będzie się zwijać, a lepsza cyrkulacja powietrza i mocniejsze uczucie chłodu będą wręcz pożądane.

Zbyt ciasna:

• może powodować dyskomfort i ograniczać krążenie. Poza tym za ciasna bielizna naprawdę nie wygląda dobrze :)

Kluczowe elementy:

• płaskie szwy lub brak szwów (technologia bezszwowa),

• elastyczność materiału,

• anatomiczny krój,

• strefy klimatyczne – dobra bielizna ma różną grubość i strukturę materiału w zależności od miejsca. W strefach narażonych na większą potliwość jest zazwyczaj cieńsza, a w tych narażonych na większe ryzyko wychłodzenia – grubsza.

To wszystko przekłada się na pełną swobodę ruchów i maksymalną wygodę.

Jak dobrać bieliznę do aktywności i warunków?

Nie istnieje jedna odpowiedź na pytanie jaka bielizna termoaktywna będzie najlepsza.

W odpowiednim doborze bielizny koniecznie musisz uwzględnić:

1. Intensywność wysiłku

• wysoka → syntetyki, niekoniecznie dopasowana

• umiarkowana → merino lub mieszanki

2. Warunki atmosferyczne

• zimno → większa izolacja

• ciepło → cienka, oddychająca i dobrze wentylowana warstwa, niekoniecznie dopasowana

3. Charakter aktywności

• ciągły ruch → szybkie odprowadzanie potu, luźniejszy krój

• postoje → lepsza stabilizacja temperatury, bardziej dopasowana

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć cały system ubioru warstwowego, warto zajrzeć do poniższego artykułu:
👉  Jak to jest na cebulkę? Czyli o ubiorze warstwowym

Jeśli interesuje Cię dokładne omówienie różnic między wełną merino a materiałami syntetycznymi:
👉  Wełna merino - wady i zalety

A jeśli temat komfort w górach jest dla Ciebie ważny szerzej niż tylko pierwsza warstwa:
👉 Skarpety w góry i nie tylko – mały detal, wielka różnica

Na co jeszcze zwrócić uwagę przy wyborze bielizny termoaktywnej?

Przy wyborze bielizny termoaktywnej damskiej lub męskiej warto zwrócić uwagę na:

• odpowiedni rozmiar – to absolutna podstawa,

• właściwości antybakteryjne,

• konstrukcję panelową (lepsze odprowadzanie wilgoci),

• trwałość materiału i jego odporność,

• dopasowanie do własnych indywidualnych preferencji.

Podsumowanie – co naprawdę ma znaczenie

Dobra bielizna termoaktywna:

• zapewnia komfort termiczny,

• skutecznie odpowiada za odprowadzanie wilgoci,

• zapobiega wychłodzeniu i przegrzaniu,

• pozwala skupić się na aktywności zamiast na dyskomforcie.

Pamiętaj, że nie istnieje jedna idealna opcja.

To, czy odzież termoaktywna spełniała swoją funkcję, zależy od dopasowania jej do:

• Twojej aktywności,

• tempa,

• warunków atmosferycznych,

• odpowiedniego zarządzania posiadanymi warstwami.

I dopiero wtedy cały system warstw zaczyna działać tak, jak powinien.